Ngữ pháp tiếng Anh của con - góc nhìn cho phụ huynh
Cho con học tiếng Anh mỗi ngày: thói quen 15 phút ngữ pháp
Cách xây thói quen 15 phút ngữ pháp mỗi ngày cho con: chọn giờ, chia phút, xử lý ngày lười, và cách bố mẹ giữ nhịp mà không phải ép hay ngồi canh.
NEMO GRAMMAR · · 6 phút đọc
Nhà chị Vân có một cái đồng hồ cát 15 phút đặt trên bàn học của con. Tối nào, sau khi rửa bát, cậu con trai lớp 7 tự lật đồng hồ, mở bài ngữ pháp, học đến khi cát chảy hết thì đóng máy. Chị Vân không nhắc, không ngồi cạnh. Chị kể lúc mới bắt đầu, ba tuần đầu chị phải nhắc mỗi tối, có hôm hai mẹ con cãi nhau. Nhưng đến tuần thứ năm, việc lật đồng hồ đã thành một phần của buổi tối, giống như đánh răng.
Nhiều phụ huynh biết rằng học đều mỗi ngày tốt hơn học dồn, nhưng không biết làm sao để con thật sự giữ được nhịp ấy. Bài này đưa ra một cách làm cụ thể, từng bước, cho thói quen 15 phút ngữ pháp mỗi ngày: chọn giờ thế nào, 15 phút ấy chia ra sao, bố mẹ làm gì khi con lười, và giới hạn của cách này.
Vì sao là 15 phút, không phải một tiếng
Mười lăm phút nghe có vẻ ít. Nhưng có ba lý do nó hợp với việc học ngữ pháp của trẻ cấp 2, cấp 3.
Đủ để học xong một phần bài. Một bài ngữ pháp gồm quy tắc, ví dụ, lỗi hay gặp và vài bài luyện. Mười lăm phút đủ để đọc quy tắc và làm một hai mức luyện, hoặc ôn lại bài hôm trước và làm tiếp.
Đủ ngắn để không có lý do từ chối. "Con mệt lắm" là lý do hợp lý để bỏ một tiếng học. Nó khó là lý do để bỏ 15 phút. Mức ngắn giúp con nói có dễ hơn.
Gặp lại nhiều lần tốt hơn gặp một lần lâu. Ngữ pháp được giữ lại nhờ việc gặp đi gặp lại. Năm lần 15 phút trong một tuần cho con năm lần gặp lại, trong khi một buổi 75 phút chỉ cho một lần.
Bước 1: Chọn giờ cùng con, không chọn thay con
Giờ học tốt nhất là giờ con chọn. Ngồi cùng con, hỏi: "Trong ngày, lúc nào con thấy đầu óc còn tỉnh và rảnh 15 phút?". Một vài lựa chọn phổ biến:
- Ngay sau bữa tối, trước khi làm bài tập khác.
- Ngay khi đi học về, sau khi ăn nhẹ.
- Buổi sáng trước khi đi học, với những đứa trẻ dậy sớm.
Tránh giờ sát giờ ngủ, lúc con đã quá mệt. Tránh giờ trùng với những thứ con rất thích (chương trình tivi, giờ chơi với bạn), vì 15 phút ngữ pháp sẽ luôn thua.
Khi đã chọn, gắn nó với một việc có sẵn. "Sau khi rửa bát" tốt hơn "lúc 8 giờ", vì việc rửa bát xảy ra mỗi ngày và là tín hiệu tự nhiên để bắt đầu.
Bước 2: Chia 15 phút thành ba phần
Mười lăm phút không có cấu trúc dễ trôi qua trong việc lướt điện thoại. Một cách chia đơn giản:
| Phần | Thời lượng | Việc |
|---|---|---|
| Ôn | 3 phút | Làm lại vài câu của bài hôm trước |
| Học mới | 7 phút | Đọc quy tắc, xem ví dụ, xem lỗi hay gặp |
| Luyện | 5 phút | Làm một hai mức bài luyện |
Phần ôn đầu tiên đặc biệt quan trọng, vì đó là lúc con gặp lại kiến thức hôm qua. Nếu bài hôm qua còn dang dở, con có thể dùng cả 15 phút để hoàn thành nó. Không sao cả.
Chương trình con dùng nên có sẵn cấu trúc như vậy để con không phải tự lên kế hoạch. Mỗi bài trong NEMO GRAMMAR có quy tắc, 3 ví dụ, 3 lỗi hay gặp và 5 bài luyện từ mức 1 tới mức 5, nên con có thể chia một bài ra hai ba buổi mà vẫn biết mình đang ở đâu.
Bước 3: Làm cho việc bắt đầu dễ nhất có thể
Khó nhất của một thói quen không phải là 15 phút, mà là 10 giây đầu tiên. Hãy loại bỏ mọi trở ngại nhỏ:
- Máy tính hoặc máy tính bảng để sẵn, đã đăng nhập.
- Một góc bàn cố định, không phải dọn trước khi học.
- Một tín hiệu bắt đầu rõ ràng: lật đồng hồ cát, bật một bản nhạc không lời, đặt hẹn giờ.
Tín hiệu kết thúc cũng quan trọng. Khi hết 15 phút, con được dừng, kể cả khi đang hăng. Điều này giúp con tin rằng 15 phút thật sự là 15 phút, không phải cái bẫy để kéo dài thành một tiếng.
Bước 4: Bố mẹ giữ nhịp mà không ép
Việc của bố mẹ trong thói quen này rất nhẹ, nhưng cần đều.
Ba tuần đầu: nhắc nhẹ. Một câu "đến giờ ngữ pháp rồi con" vào đúng thời điểm. Không cần giải thích, không cần thuyết phục.
Sau ba tuần: bớt nhắc. Nếu con đã tự bắt đầu phần lớn các ngày, ngừng nhắc. Chỉ nhắc khi con quên hai ngày liên tiếp.
Mỗi tuần: một câu hỏi. "Tuần này con học bài gì?" Không hỏi "có học không". Câu hỏi về nội dung cho con cơ hội kể, và cho anh chị biết con đang đi tiếp.
Hai tuần một lần: nhìn số liệu. Số ngày học, số bài đã xong. Ngồi cùng con xem, khen khi con giữ được nhịp, không trách khi con hụt vài ngày.
Bước 5: Xử lý ngày con lười
Sẽ có những ngày con không muốn học. Đây là cách xử lý từng trường hợp.
Con mệt thật (sau kỳ thi, sau buổi thể thao nặng): cho nghỉ, không bù. Một ngày nghỉ không phá thói quen.
Con chán: đề nghị "chỉ ôn 5 phút thôi". Thường khi đã bắt đầu, con sẽ làm đủ 15 phút. Nếu không, 5 phút vẫn tốt hơn 0.
Con né liên tục nhiều ngày: đây không phải lười, đây là tín hiệu. Có thể bài đang quá khó, có thể con có chuyện khác đang lo. Hãy hỏi thẳng, nhẹ nhàng: "Mấy hôm nay con không học ngữ pháp, có chuyện gì không?". Nếu bài quá khó, lùi một level. Bài sợ con quá tải khi học thêm có thêm các dấu hiệu cần để ý.
Ví dụ: tháng đầu của một gia đình
Nhân vật minh hoạ: chị Vân ở đầu bài và con trai lớp 7.
- Tuần 1: chọn giờ sau rửa bát, mua đồng hồ cát. Con học 4 trên 5 ngày.
- Tuần 2: con than chán vào thứ Tư. Chị đề nghị ôn 5 phút, con làm đủ 15. Học 5 trên 5 ngày.
- Tuần 3: con ốm hai ngày, nghỉ. Học 3 trên 5 ngày. Chị không trách.
- Tuần 4: con tự lật đồng hồ 4 trên 5 ngày không cần nhắc. Xong 6 bài của level A2.
Không có tuần nào hoàn hảo. Nhưng sau bốn tuần, việc học đã thành nếp.
Giới hạn của cách này
Thói quen 15 phút là một nền tốt, nhưng nó không giải quyết mọi thứ.
- Không thay được việc sửa lỗi chuyên sâu. Nếu con có lỗi lặp lại trong bài viết, cần người chỉ ra và giải thích.
- Không đủ nếu con sắp có kỳ thi quan trọng mà nền còn hổng nhiều. Khi ấy có thể cần tăng thời lượng tạm thời.
- Không hiệu quả nếu học sai level. 15 phút ở level quá khó chỉ tạo thêm thất vọng. Bài biết con đang ở level nào giúp chọn đúng điểm bắt đầu.
Bắt đầu từ tối nay
Chọn giờ cùng con, chọn tín hiệu bắt đầu, và thử một buổi 15 phút tối nay. Đừng đặt mục tiêu cho cả tháng, chỉ cần tối nay. Nếu anh chị muốn biết một bài ngữ pháp được chia thành những phần nào để con học trong 15 phút, trang cách học một bài ngữ pháp mô tả cụ thể từng phần.