Gia sư tiếng Anh giao tiếp cho con hay lớp luyện nói theo cặp

Chị Ngọc (nhân vật minh hoạ) đang cầm hai lựa chọn. Một là cô gia sư được bạn giới thiệu, dạy tiếng Anh giao tiếp 1 kèm 1 tại nhà, hai buổi mỗi tuần. Hai là một lớp luyện nói theo cặp online, học cùng các bạn khác. Chị nghĩ gia sư chắc tốt hơn vì con được kèm riêng. Nhưng chi phí chênh nhau đáng kể, và chị không chắc con trai mình, một cậu bé khá nhút nhát lớp 8, hợp với cái nào.

Không có lựa chọn nào tốt nhất cho mọi trẻ. Bài này so hai cách theo bốn tiêu chí cụ thể, rồi chỉ ra kiểu trẻ và hoàn cảnh nào hợp với cách nào. Mục đích là để anh chị chọn theo con mình, không theo lời khuyên chung.

Hai lựa chọn, mô tả ngắn

Gia sư 1 kèm 1. Một giáo viên hoặc sinh viên giỏi tiếng Anh, dạy riêng con, tại nhà hoặc online. Nội dung thường linh hoạt: giáo viên chọn chủ đề, sửa lỗi trực tiếp, điều chỉnh theo con.

Lớp luyện nói theo cặp. Nhiều học sinh cùng buổi, được chia thành cặp để hỏi đáp nhau theo một bài có sẵn. Ví dụ, trong NEMO SPEAK, một buổi 90 phút có hai lượt luyện với hai bạn khác nhau, phòng breakout 2 người, A hỏi B đáp rồi đổi. Bài học có câu mẫu, gợi ý tiếng Việt và cụm từ đáng học.

Tiêu chí 1: chi phí

Gia sư 1 kèm 1 thường đắt hơn đáng kể tính trên mỗi buổi, vì một người dạy chỉ phục vụ một học sinh. Mức giá phụ thuộc trình độ gia sư, khu vực, hình thức online hay tại nhà, và thay đổi nhiều, bố mẹ nên hỏi giá thực tế ở chỗ mình.

Lớp theo cặp rẻ hơn trên mỗi buổi vì chi phí chia cho nhiều học sinh. Để có con số cụ thể mà so: NEMO SPEAK 2 gồm 8 bài trong 5 buổi, mỗi buổi 120 phút, học phí 1.980.000đ cho cả khoá.

Cách so công bằng không phải giá mỗi buổi, mà là giá mỗi phút con thật sự nói. Phần đó nằm ở tiêu chí 2.

Tiêu chí 2: số lượt nói

Đây là chỗ nhiều bố mẹ bất ngờ. Người ta hay nghĩ gia sư 1 kèm 1 cho con nói nhiều nhất. Không phải lúc nào cũng vậy.

Trong một buổi gia sư, thời gian chia cho: gia sư giải thích, gia sư làm mẫu, gia sư sửa lỗi, và con nói. Gia sư nào hay giảng giải thì phần con nói có khi chỉ một phần ba buổi. Với trẻ ngại, con có xu hướng trả lời ngắn và để gia sư nói.

Trong một buổi luyện theo cặp, hai người chia nhau thời gian, và không ai giảng. Cả hai phải nói, vì đó là hoạt động duy nhất. Bù lại, con không có ai sửa lỗi chi tiết trong lúc nói.

Tiêu chí 3: áp lực

Với nhiều trẻ, nói với một người lớn giỏi tiếng Anh, người đang nhìn thẳng vào mình và nghe từng lỗi, là tình huống áp lực. Con biết gia sư biết hết, nên sợ sai. Trẻ tự tin thì không sao, thậm chí thích. Trẻ nhút nhát thì có thể cứng người.

Nói với một bạn cùng tuổi, cùng trình độ, thường ít áp lực hơn. Bạn ấy cũng vấp, cũng quên từ. Con thấy mình không phải người duy nhất đang chật vật.

Nhưng luyện theo cặp cũng có áp lực riêng: gặp bạn lạ. Với vài trẻ, đó là rào cản lớn hơn nói với người lớn quen. Bố mẹ hiểu con mình nhất ở điểm này.

Tiêu chí 4: bạn cùng tuổi

Đây là điều gia sư không cho được. Trong lớp theo cặp, con gặp những bạn khác, nghe chuyện của họ, và nhiều khi thấy hứng thú vì muốn biết bạn cặp kể gì. Phần chia sẻ cuối bài, khi mỗi bạn kể lại điều thú vị thu được từ bạn kia, là chỗ con dùng tiếng Anh để nói về một người thật, không phải về bài học.

Việc đổi cặp giữa buổi cũng giúp con quen với nhiều giọng, nhiều cách trả lời, gần với việc nói tiếng Anh ở ngoài đời hơn.

Tổng hợp bốn tiêu chí

Ai hợp với gia sư

• Trẻ đã nói được khá, cần sửa những lỗi cụ thể: phát âm một số âm, lỗi ngữ pháp lặp lại.
• Trẻ có mục tiêu rất riêng, như chuẩn bị một buổi phỏng vấn cụ thể, cần người lớn đóng vai người phỏng vấn.
• Trẻ tự tin với người lớn, thích được chú ý riêng.
• Gia đình có ngân sách thoải mái.

Ai hợp với lớp theo cặp

• Trẻ hiểu nhiều nhưng ít nói, thiếu phút nói là vấn đề chính.
• Trẻ ngại người lớn, thoải mái hơn với bạn cùng tuổi.
• Gia đình muốn nhịp đều hằng tuần với chi phí vừa phải.
• Trẻ cần môi trường có bạn để có động lực đi học.

Câu hỏi nên hỏi gia sư trước khi thuê

Nếu gia đình nghiêng về gia sư, vài câu hỏi giúp chọn đúng người cho mục tiêu nói, vì một gia sư giỏi ngữ pháp chưa chắc là gia sư tốt cho việc nói.

"Trong một buổi, cô/thầy nói bao nhiêu, con nói bao nhiêu?" Gia sư tốt cho kỹ năng nói biết lùi lại, đặt câu hỏi mở rồi im lặng chờ con trả lời. Gia sư quen dạy ngữ pháp thường giảng nhiều hơn.

"Khi con nói sai, cô/thầy sửa lúc nào?" Sửa ngay giữa câu làm con mất mạch và ngại nói tiếp. Cách tốt hơn là để con nói hết ý, ghi lại vài lỗi lặp lại, rồi chữa cuối buổi.

"Chủ đề các buổi được chọn thế nào?" Có kế hoạch theo chủ đề đời thường, tăng dần độ khó, thì tốt hơn "hôm nay nói gì cũng được". Buổi không có khung dễ thành buổi tán gẫu, vui nhưng không tiến.

"Có buổi thử không?" Cũng như lớp, một buổi thử với gia sư cho bố mẹ quan sát con nói nhiều hay ít. Nhiều gia đình chọn gia sư qua lời giới thiệu mà bỏ qua bước này, rồi mất vài tháng mới nhận ra không hợp.

Với lớp theo cặp, bộ câu hỏi tương tự có trong checklist bố mẹ hỏi trước khi chọn khoá nói tiếng Anh.

Kết hợp cả hai

Nhiều gia đình không cần chọn một. Một cách kết hợp hợp lý: luyện theo cặp đều đặn để có phút nói, thêm vài buổi gia sư mỗi tháng để sửa lỗi cụ thể. Hoặc bắt đầu bằng theo cặp để con bớt ngại, sau vài tháng khi con đã quen nói, chuyển sang gia sư cho mục tiêu riêng.

Trước khi quyết định, hãy cho con thử cả hai nếu có thể, và quan sát con nói bao nhiêu trong mỗi buổi. Bài cho con học thử lớp nói trước khi đăng ký hướng dẫn cách quan sát. Nếu chưa chắc con cần bao nhiêu phút nói mỗi tuần, đọc con cần bao nhiêu thời gian nói tiếng Anh thật mỗi tuần.

Chị Ngọc, sau khi cho con thử cả hai, chọn luyện theo cặp trước. Lý do không phải chi phí, mà vì chị thấy con trai mình nói với bạn cặp nhiều hơn hẳn so với khi ngồi trước cô gia sư. Với con chị, đó là thứ quyết định. Với con anh chị, có thể khác, và cách duy nhất để biết là quan sát. Trang Speak together cho phụ huynh có thêm mô tả để anh chị so sánh.